خاک­های گچی در شرایط خشک و نیمه خشک کره خاکی گسترش وسیعی دارند. براساس نقشه خاک­های جهان 85 میلیون هکتار خاک گچی در جهان وجود دارد و گسترش آن­ها در ایران 420 هکتار است

. معتبرترین و جدیدترین اطلاعات از گسترش و توزیع خاک­های گچدار در ایران را نی­توان از مطالعه نقشه­های1000000/1 خاک­های شاخص ایران (بنایی و همکاران. 2005) ارائه نمود. براساس این مطالعه گسترش خاک­های گچی در ایران 25 میلیون هکتار است.

 

گسترش خاک­های گچی بر حسب هکتار (محمودی. 1998)

استان

مساحت

اصفهان

3958945

سیستان

2319000

گیاهانی از جنس­های Tamarix, Calligonum, Lygeum, Ziziphus, Juniperus, Aristida, Salsola, Suaeda, Anabosis, Artemisia, Atriplex, Stilpa   عمدتا بر روی خاک­های گچی وجود دارند.

(فائو1990)

سطح کل

سطح کشت دائم

سطح قابل آبیاری

خاک گچی قابل کشت

ایران

163600

15050

5750

9816

خصوصیات فیزیکی خاک­های گچی: وجود گچ، مقاومت مکانیکی خاک را افزایش می­دهد و مانع رسد ریشه در خاک می­گردد و ظرفیت نگهداری آب در خاک کاهش می­یابد. سرعت نفوذ آب و هوا در خاک­های گچی ضعیف است همین امر در محدود کردن رشد ریشه گیاه از اهمیت زیادی برخوردار است. در خاک­های گچی نیروی چسبندگی خاکدانه­ها ضعیف است در نتیجه فزسایش پذیری زیادی دارند. این خاک­ها دارای وزن مخصوص نسبتا کمتر و هدایت آبی بالاتری نسبت به خاک­های معمولی هستند (آرار. 1990). جریان آب در داخل گچ معمولا متوسط تا سریع است البته موقعی که لایه سخت وجود نداشته باشد.

خصوصیات شیمیایی خاک­های گچی: حلالیت گچ با افزایش غلظت یونی محلول به ویژه در حضور کلرید سدیم و منیزیم افزایش می­یابد. در خاک­های گچی غیر شور (1-85% گچ) هدایت الکتریکیEC (1 به 5) برابر 7/1 تا 2/2 دسی زیمنس بر متر و ECe 2/2 تا 4 دسی زیمنس بر متر نوسان دارد. این خاک­ها خصوصیت کمی قلیایی تا نسبتا قلیایی دارند 4/7-4/8 pH=. لایه سطحی خاک­ها از نظر ازت، فسفر، منگنز، مس، روی و مولیبدن ضعیف هستند. تجمع گچ باعث کاهش شدید حاصلخیزی خاک می­شود. 2% گچ برای رشد گیاهان مفید است. 2-25% تاثیر منفی ناچیز بر رشد گیاهان دارد اما بیش از 25% عامل کاهش دهنده در عملکرد به حساب می­آید.

نوشتن نظر

فیلدهای ستاره دار(*) را حتما پر نمایید.